Scenariusz zajęć „OTRZYMYWANIE SOLI W REAKCJACH KWASÓW Z ZASADAMI”

Chemia, III etap edukacyjny



Temat: Otrzymywanie soli w reakcjach kwasów z zasadami.



Treści kształcenia


Podstawa programowa: Punkt (7.1) [uczeń] wykonuje doświadczenie i wyjaśnia przebieg reakcji zobojętniania (np. HCl + NaOH).


Cele zoperacjonalizowane


UCZEŃ

wie, co to są sole;

zna wzór ogólny soli;

wie, co to jest reakcja zobojętniania;

wie, jakie są substraty oraz produkty rekcji zobojętniania;

wie, jaka jest rola wskaźników chemicznych w reakcji zobojętniania;

wie, czym się różni cząsteczkowy, jonowy i jonowy skrócony zapis równania reakcji;

podaje przykłady zastosowania reakcji zobojętniania w życiu codziennym.



Nabywane umiejętności


UCZEŃ


potrafi tworzyć nazwy soli;

pisze wzór ogólny reakcji zobojętniania;

potrafi przedstawić reakcję zobojętniania w zapisie cząsteczkowym, jonowym oraz jonowym skróconym;

potrafi zaprojektować doświadczenia, w których otrzymuje sól działając kwasem na zasadę;

wykonuje doświadczenie zgodnie z instrukcją;

rysuje schemat doświadczenia, obserwuje przebieg oraz analizuje i wyciąga wnioski z przeprowadzanych doświadczeń;

posługuje się w sposób bezpieczny odczynnikami chemicznymi, sprzętem i szkłem laboratoryjnym.



Kompetencje kluczowe




Etapy lekcji


  1. Wstęp:

Nauczyciel sprawdza obecność oraz wiadomości uczniów z poprzedniej lekcji. Podaje temat zajęć.


  1. Przebieg zajęć:

Nauczyciel w trakcie krótkiej pogadanki wprowadza uczniów do tematu lekcji. Podaje definicję substancji chemicznych, jakimi są sole. Przedstawia wzór ogólny soli, uczniowie zapisują notatki do zeszytu. Wybrani uczniowie korzystając z podręcznika tłumaczą klasie jak należy tworzyć nazwy soli.

Nauczyciel korzystając z tablicy szkolnej wyjaśnia jak ustala się wzory sumaryczne soli. Uczniowie ćwiczą tworzenie nazw i ustalanie wzorów soli.

Nauczyciel wykonuje doświadczenie pokazowe (np. otrzymywanie soli poprzez działanie kwasem solnym na wodorotlenek baru). Uczniowie wskazują substraty oraz produkty reakcji, zapisują obserwacje wyciągają wnioski.

W trakcie „burzy mózgów” uczniowie zastanawiają się, jaka jest rola wskaźników chemicznych w powyższej reakcji reakcji.

Nauczyciel wprowadza pojęcie reakcji zobojętniania. Podaje wzór ogólny, wyjaśnia schemat jej przebiegu. Uczniowie zapisują notatki w zeszycie.

Nauczyciel poleca wykonanie zadania interaktywnego, w którym uczniowie ćwiczą pisanie reakcji zobojętniania.

Klasa dzieli się na cztery grupy i przystępuje do ćwiczeń w laboratorium. Każda z grup wykonuje to samo doświadczenie. Uczniowie rysują schemat doświadczenia, zapisują obserwacje, formułują wnioski.

Nauczyciel wyświetla zestaw zdjęć „Sole metali i niemetali”.

Uczniowie w trakcie krótkiej rozmowy kierowanej przez nauczyciela podają przykłady zastosowania w życiu codziennym reakcji zobojętniania.


Instrukcja przeprowadzenia obserwacji


1. Opis teoretyczny omawianego zjawiska:

Reakcja zobojętniania jest to reakcja chemiczna między kwasem a zasadą, w wyniku której powstaje sól i woda.

2. Ustalenie celu i obiektu prowadzonych badań:

Celem doświadczenia jest obserwacja reakcji zobojętniania. Jest to reakcja jonowa zachodząca między kwasem i zasadą. Efektem jest powstanie roztworu o odczynie obojętnym.

3. Sposób przygotowania obserwacji (czas, miejsce itd.):

Doświadczenia są prowadzone podczas lekcji chemii w klasie. Nauczyciel dzieli klasę na cztery zespoły. Potrzebny jest następujący sprzęt oraz odczynniki: wodorotlenek baru, kwas chlorowodorowy, fenoloftaleina, probówki.

4. Sposób przeprowadzenia obserwacji:

Przykładowe doświadczenie do przeprowadzenia przez grupy uczniów:

Doświadczenie:

Do probówki z roztworem wodorotlenku sodu dodaj dwie krople fenoloftaleiny. Następnie dolej roztwór kwasu chlorowodorowego, aż do odbarwienia roztworu. Narysuj schemat doświadczenia, zapisz obserwacje i wyciągnij wnioski.


  1. Podsumowanie:

Nauczyciel podsumowuje najważniejsze wiadomości. Ocenia pracę uczniów. Wyjaśnia pracę domową.


Zadanie domowe

Napisz właściwości fizyczne i chemiczne oraz zastosowanie chlorku sodu w życiu codziennym. Napisz równanie reakcji chemicznej otrzymywania chlorku sodu.



Środki dydaktyczne



Metody nauczania




Formy pracy




Zadanie dla chętnych


Co to jest reakcja hydrolizy? Podaj przykłady.



Materiał edukacyjny wytworzony w ramach projektu „Scholaris - portal wiedzy dla nauczycieli” współfinansowanego przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego.